Ngân hàng trung ương thay đổi chính sách do xung đột Iran

Cuộc xung đột leo thang tại Trung Đông đang buộc các ngân hàng trung ương toàn cầu phải thay đổi đáng kể lộ trình chính sách, khi cú sốc cung ứng lớn tạo ra sự đánh đổi đầy thách thức giữa việc hỗ trợ tăng trưởng và kiềm chế lạm phát. Đối với các ngân hàng trung ương tại khu vực châu Á mới nổi, việc cắt giảm lãi suất hiện là một lựa chọn rủi ro, không chỉ do áp lực giá cả từ chi phí nhiên liệu mà còn bởi nguy cơ tháo chạy dòng vốn khi các điều kiện thương mại với Hoa Kỳ trở nên kém thuận lợi.

Ngân hàng Trung ương Ấn Độ được cho là sẽ tập trung nhiều hơn vào mục tiêu tăng trưởng bằng cách duy trì lãi suất thấp. Tuy nhiên, xu hướng tìm đến đồng USD như một kênh trú ẩn an toàn do cuộc chiến giữa Mỹ và Iran có thể buộc cơ quan này phải can thiệp mạnh mẽ để bảo vệ đồng nội tệ đang mất giá.

Tại Đông Nam Á, Thái Lan và Philippines có thể phải từ bỏ lập trường chính sách tiền tệ nới lỏng, bất chấp việc chi phí năng lượng tăng cao đang gây áp lực lên nền kinh tế. Ông Toru Nishihama, nhà kinh tế trưởng tại Viện Nghiên cứu Đời sống Dai-ichi, nhận định:

Nhiều ngân hàng trung ương sẽ đối mặt với quyết định khó khăn khi chịu áp lực đồng thời từ cả thị trường và chính phủ.

Với việc xung đột chưa có hồi kết, rủi ro lạm phát đình trệ ngày càng hiện hữu. Thị trường chứng khoán sụt giảm trong khi đồng đô la Mỹ tăng vọt tại châu Á khi giá Dầu thô Brent vượt mốc 110 USD/thùng, làm dấy lên lo ngại về lạm phát đình trệ toàn cầu có thể buộc các ngân hàng trung ương phải tăng lãi suất.

Sự đánh đổi này đặc biệt gay gắt đối với các quốc gia mạnh về sản xuất như Hàn Quốc và Nhật Bản, vốn phụ thuộc lớn vào thương mại và chi phí nguyên liệu rẻ. Kim Jin-wook, nhà kinh tế tại Citigroup, cho rằng Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc có thể trở nên cứng rắn hơn nếu lạm phát vượt xa mục tiêu.

Hiện tại, chúng tôi tin rằng Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc ít có khả năng tăng lãi suất để phản ứng với giá dầu, nhờ các bước đi của chính phủ nhằm hạn chế tác động của giá nhiên liệu lên lạm phát.

Tình thế của Australia và New Zealand cho thấy sự khác biệt trong chu kỳ kinh tế đang làm khó các nhà hoạch định chính sách. Tại Australia, giá dầu tăng cao có nguy cơ khiến kỳ vọng lạm phát vượt tầm kiểm soát. Jonathan Kearns, cựu quan chức Ngân hàng Dự trữ Australia, cảnh báo:

Nếu kỳ vọng lạm phát gia tăng, Ngân hàng Dự trữ sẽ cần duy trì lãi suất cao hơn trong thời gian dài hơn để đưa lạm phát trở lại mức mục tiêu.

Ngược lại, New Zealand đang nỗ lực phục hồi sau những đợt tăng lãi suất trước đó. Jarrod Kerr từ Kiwibank dự báo các ngân hàng trung ương có thể phải chấp nhận lạm phát cao trong ngắn hạn để tránh thắt chặt chính sách khi kinh tế toàn cầu chậm lại. Giám đốc IMF Kristalina Georgieva cảnh báo rằng khả năng chống chịu của thế giới đang tiếp tục bị thử thách bởi cuộc xung đột mới này.

Lời khuyên của tôi dành cho các nhà hoạch định chính sách trong môi trường toàn cầu mới này là hãy nghĩ đến những điều không tưởng và chuẩn bị sẵn sàng cho chúng.